Anlaşmalı Boşanma Protokolü: 2025 Güncel

Anlaşmalı boşanma protokolü nasıl hazırlanır? 2025 güncel, avukat tarafından hazırlanmış kapsamlı rehber, zorunlu unsurlar ve sık yapılan hatalar. Kendi protokolünüzü hazırlamak için dayanaklı tam metin örneği.

Evlilik birliğini sonlandırma kararı alan çiftler için en hızlı, en az yıpratıcı ve en medeni yol şüphesiz anlaşmalı boşanmadır. Bu sürecin kalbini ve hukuki temelini ise tarafların üzerinde uzlaştığı tüm konuları içeren anlaşmalı boşanma protokolü oluşturur. Basit bir belge gibi görünse de, eksik ya da hatalı hazırlanan bir protokol, ileride çok daha büyük hukuki sorunlara ve geri dönülmez hak kayıplarına yol açabilir. Bu nedenle “basite kaçmadan”, tüm detaylarıyla ele alınması gereken kritik bir hukuki metindir.

Bu kapsamlı rehberde, anlaşmalı boşanma protokolünün ne olduğunu, Türk Medeni Kanunu (TMK) kapsamındaki yasal dayanaklarını, içeriğinde bulunması zorunlu ve ihtiyari unsurları, sık yapılan hataları ve tüm bu bilgileri somutlaştıran güncel bir anlaşmalı boşanma protokolü örneğini bulacaksınız.

Anlaşmalı Boşanma Protokolü Nedir ve Neden Hayatidir?

Anlaşmalı boşanma protokolü, boşanmak isteyen eşlerin, boşanmanın mali sonuçları (nafaka, tazminat, mal paylaşımı) ve varsa ortak çocukların durumu (velayet, kişisel ilişki) hakkında vardıkları mutabakatı yazılı hale getirdikleri hukuki bir sözleşmedir. Bu protokol, anlaşmalı boşanma dilekçesi ile birlikte mahkemeye sunulur ve davanın temelini oluşturur.

Önemi şuradadır: Hâkim, duruşma sırasında bu protokolü inceler ve tarafların iradelerinin serbestçe açıklandığına, protokol içeriğinin kanuna ve kamu düzenine uygun olduğuna kanaat getirirse boşanmaya karar verir. Mahkeme kararına geçen protokol, artık ilam niteliği kazanır, yani tıpkı bir mahkeme kararı gibi icra edilebilir hale gelir. Bu nedenle protokoldeki her bir cümle, gelecekteki hak ve yükümlülüklerinizi doğrudan belirler.

Anlaşmalı Boşanmanın Yasal Şartları (TMK m. 166/3)

Bir boşanmanın “anlaşmalı” olarak kabul edilebilmesi için 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 166. maddesinin 3. fıkrasında belirtilen şartların tamamının sağlanması gerekir:

1. Evlilik Süresi: Evlilik en az bir yıl sürmüş olmalıdır.
2. Ortak Başvuru veya Kabul: Eşler ya birlikte mahkemeye başvurmalı ya da bir eşin açtığı davayı diğer eş kabul etmelidir.
3. Hâkim Tarafından Dinlenme: Hâkim, tarafları bizzat dinleyerek iradelerini serbestçe açıkladıklarına kanaat getirmelidir.
4. Protokolün Uygun Bulunması: Tarafların hazırladığı boşanma protokolünün mali sonuçlar ve çocukların durumuyla ilgili kısımlarının hâkim tarafından uygun bulunması zorunludur.

Bu şartlar sağlanmadan anlaşmalı boşanma kararı verilemez.

Anlaşmalı Boşanma Protokolünde Mutlaka Olması Gerekenler (Zorunlu Unsurlar)

Hâkimin protokolü kabul etmesi için aşağıdaki konuların açık, net ve tereddüde yer bırakmayacak şekilde düzenlenmiş olması şarttır.

H3: Müşterek Çocukların Durumu (Velayet)

Protokolün en hassas noktasıdır.

• Velayetin Kime Verileceği: Varsa ortak çocukların velayetinin anneye mi yoksa babaya mı verileceği net bir şekilde yazılmalıdır. Ortak velayet de bir seçenek olmakla birlikte, uygulamada hâkimlerin takdirine bağlıdır ve detaylı düzenleme gerektirir.
• Örnek Cümle: “Tarafların müşterek çocuğu olan 10.05.2018 doğumlu [Çocuğun Adı Soyadı]’nın velayetinin davacı anne [Annenin Adı Soyadı]’na verilmesi hususunda taraflar anlaşmışlardır.”

H3: Çocukla Kişisel İlişki Kurulması

Velayeti almayan eşin çocukla ne zaman ve nasıl görüşeceğinin detaylı bir takvime bağlanması gerekir. Bu, gelecekteki anlaşmazlıkları önler.

• Detaylar: Hafta sonları, sömestr ve yaz tatilleri, dini bayramlar (Ramazan ve Kurban Bayramı), resmi tatiller ve hatta çocuğun doğum günü gibi özel günler için ayrı ayrı düzenleme yapılmalıdır.
• Örnek Cümle: “Velayeti almayan davalı baba, müşterek çocukla; her ayın 1. ve 3. hafta sonu Cumartesi saat 10:00’dan Pazar saat 18:00’e kadar, her yıl sömestr tatilinin ilk haftası, her yıl yaz tatilinin 1 Temmuz – 31 Temmuz tarihleri arasında, dini bayramların ikinci günü şahsi ilişki kuracaktır.”

H3: İştirak Nafakası (Çocuk Nafakası)

Velayeti alan tarafa, diğer eş tarafından çocuğun bakım, eğitim ve sağlık giderlerine katkı amacıyla ödenen nafakadır.

• Miktar ve Artış Oranı: Aylık net miktar rakamla ve yazıyla belirtilmelidir. En önemlisi, gelecekte enflasyona karşı erimemesi için her yıl hangi oranda artırılacağı (genellikle TÜİK’in belirlediği ÜFE/TÜFE oranı) protokole eklenmelidir.
• Örnek Cümle: “Davalı baba, müşterek çocuk için aylık 5.000,00 TL (BeşBinTürkLirası) iştirak nafakasını, velayet sahibi anneye her ayın 5’inde ödemeyi kabul ve taahhüt eder. Söz konusu nafaka miktarı, her yılın Ocak ayında Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı yıllık ÜFE oranında artırılacaktır.”

H3: Yoksulluk Nafakası ve Maddi/Manevi Tazminat

• Yoksulluk Nafakası: Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek olan taraf, kusuru daha ağır olmamak kaydıyla diğer taraftan mali gücü oranında süresiz olarak nafaka isteyebilir. Taraflar bu haktan feragat edebilirler.
• Maddi/Manevi Tazminat: Boşanmada mevcut veya beklenen menfaatleri zedelenen ya da kişilik hakları saldırıya uğrayan taraf, diğer taraftan tazminat talep edebilir.
• Feragat Beyanı: Anlaşmalı boşanmalarda genellikle taraflar karşılıklı olarak bu haklardan feragat ederler. Bu feragatin açıkça yazılması şarttır.
• Örnek Cümle: “Taraflar birbirlerinden karşılıklı olarak yoksulluk nafakası, maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmadıklarını ve bu haklarından geleceğe yönelik olarak da feragat ettiklerini beyan ve kabul ederler.”

Protokolde Yer Alması Tavsiye Edilen Diğer Hususlar

Kanunen zorunlu olmasa da, ileride yeni bir dava açmamak için aşağıdaki konuların da protokole eklenmesi şiddetle tavsiye edilir:

• Mal Rejiminin Tasfiyesi: Evlilik birliği içinde edinilen malların (ev, araba, bankadaki para vb.) nasıl paylaşılacağı detaylıca yazılmalıdır.
• Ziynet Eşyaları (Takılar): Düğünde takılan altın ve diğer takıların kime ait olacağı konusu, en sık ihtilaf çıkan konulardandır. Mutlaka belirtilmelidir.
• Aile Konutu ve Eşyalar: Evlilik sırasında yaşanan “aile konutu”nun kime kalacağı ve içindeki ev eşyalarının nasıl paylaşılacağı düzenlenmelidir.
• Mahkeme Masrafları ve Vekalet Ücreti: Davanın yargılama giderlerinin ve tarafların avukatlarına ödenecek vekalet ücretinin kim tarafından karşılanacağı belirtilmelidir.

---

ANLAŞMALI BOŞANMA PROTOKOLÜ ÖRNEĞİ (2025)

[DAVANIN GÖRÜLECEĞİ ŞEHİR] AİLE MAHKEMESİ HAKİMLİĞİ’NE

DAVACI : [Adı Soyadı], (T.C. Kimlik No: [************]) [Adres]

VEKİLİ : Av. [Avukatın Adı Soyadı] [Adres]

DAVALI : [Adı Soyadı], (T.C. Kimlik No: [************]) [Adres]

VEKİLİ : Av. [Avukatın Adı Soyadı] [Adres]

KONU : Evlilik birliğinin temelinden sarsılması nedeniyle Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesi uyarınca anlaşmalı olarak boşanma talebimiz ile boşanmanın fer’ilerine (sonuçlarına) ilişkin işbu protokolün mahkeme ilamına dercini içerir.

AÇIKLAMALAR

Bizler, yukarıda kimlik bilgileri yazılı olan taraflar, [Evlilik Tarihi] tarihinde evlenmiş olup, bu evliliğimizden [Çocuk Sayısı] adet müşterek çocuğumuz bulunmaktadır. Zaman içinde aramızda oluşan şiddetli geçimsizlik nedeniyle evlilik birliğini sürdürmemiz imkânsız hale gelmiştir. Bu nedenle, serbest iradelerimizle ve hiçbir baskı altında kalmaksızın boşanmaya karar vermiş bulunmaktayız. Boşanmanın tüm sonuçları hakkında aşağıdaki şekilde tam bir mutabakata varmış bulunmaktayız.

1. BOŞANMA İRADESİ Taraflar, evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı hususunda hemfikir olup, Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesi uyarınca anlaşmalı olarak boşanmayı gayrikabili rücu (geri dönülmez şekilde) kabul ve beyan ederler.

2. VELAYET Tarafların müşterek çocuğu olan [Doğum Tarihi] doğumlu, [T.C. Kimlik No] T.C. kimlik numaralı [Çocuğun Adı Soyadı]’nın velayetinin davacı anne [Annenin Adı Soyadı]’na bırakılması hususunda taraflar anlaşmışlardır.

3. KİŞİSEL İLİŞKİ TESİSİ Velayeti anneye bırakılan müşterek çocuk ile davalı baba [Babanın Adı Soyadı] arasında aşağıdaki şekilde kişisel ilişki kurulması kararlaştırılmıştır:

• Her ayın 1. ve 3. hafta sonu Cumartesi günü saat 10:00’dan alınarak, Pazar günü saat 18:00’de anneye teslim edilmesi,
• Her yıl sömestr (yarıyıl) tatilinin ilk 7 (yedi) günü babanın yanında kalması,
• Her yıl yaz tatilinin 1 Temmuz saat 10:00 ile 31 Temmuz saat 18:00 tarihleri arasında babanın yanında kalması,
• Dini bayramlardan Kurban Bayramı’nın 2. ve 3. günleri ile Ramazan Bayramı’nın 1. ve 2. günleri babanın yanında kalması,
• Babalar Günü ve çocuğun doğum gününde saat 10:00-18:00 arası babanın yanında kalması. (Çocuğun teslimi, aksi kararlaştırılmadıkça annenin ikametgâhından yapılacaktır.)

4. İŞTİRAK NAFAKASI Davalı baba, müşterek çocuk [Çocuğun Adı Soyadı]’nın bakım ve eğitim giderlerine katkı olarak, boşanma kararının kesinleştiği tarihten itibaren başlamak üzere aylık 6.000,00 TL (AltıBinTürkLirası) iştirak nafakasını, her ayın 5’ini geçirmemek kaydıyla davacı annenin bildireceği banka hesabına yatırmayı kabul ve taahhüt eder. İşbu nafaka miktarı, her yılın Ocak ayında TÜİK tarafından açıklanan bir önceki yılın Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) oranında artırılacaktır.

5. YOKSULLUK NAFAKASI, MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT Taraflar, iyi ve kötü günde birbirlerine destek olmuş olmanın verdiği manevi tatminle, birbirlerinden karşılıklı olarak yoksulluk nafakası, maddi tazminat ve manevi tazminat adı altında herhangi bir talepte bulunmamaktadırlar. Bu konudaki tüm haklarından karşılıklı olarak feragat ettiklerini beyan ederler.

6. MAL REJİMİNİN TASFİYESİ VE ZİYNET EŞYALARI

• Taraflar, [Adres] adresinde kain ve tapuda davalı adına kayıtlı bulunan aile konutunun davacı anneye devredilmesi konusunda anlaşmışlardır.
• Davalı adına kayıtlı [Plaka] plakalı araç davalıda kalacaktır.
• Düğünde takılan tüm ziynet eşyaları (takılar) davacı kadına ait olup, bu konuda tarafların birbirinden herhangi bir alacağı kalmamıştır.
• Taraflar, evlilik birliği içinde edinilmiş başkaca mal varlığı olmadığını ve mal rejiminin tasfiyesi konusunda birbirlerini tamamen ibra ettiklerini kabul ederler.

7. YARGILAMA GİDERLERİ VE VEKALET ÜCRETİ Taraflar, mahkeme masrafları ve yargılama giderleri konusunda birbirlerinden talepte bulunmayacak olup, herkes kendi avukatına ödeyeceği vekalet ücretinden kendisi sorumlu olacaktır.

SONUÇ VE İSTEM

Yukarıda 7 (yedi) maddeden ibaret olarak açıkladığımız ve serbest irademizle kabul ettiğimiz işbu protokol şartları dâhilinde anlaşmalı olarak boşanmamıza karar verilmesini, protokolün aynen onaylanarak mahkeme kararının eki sayılmasını saygılarımızla arz ve talep ederiz. [Tarih]

(İmza) Davacı [Adı Soyadı]

(İmza) Davalı [Adı Soyadı]

---

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Anlaşmalı boşanma protokolü sonradan değiştirilebilir mi? Mahkeme kararının eki haline gelen protokolün maddi-manevi tazminat, mal paylaşımı gibi hükümleri kesinleşir ve değiştirilemez. Ancak velayet, iştirak nafakası gibi konularda şartların esaslı şekilde değişmesi halinde (örneğin taraflardan birinin işsiz kalması, çocuğun menfaatinin gerektirmesi vb.) yeni bir dava ile değişiklik talep edilebilir.

2. Protokol hazırlamak için avukat tutmak zorunlu mu? Zorunlu değildir. Ancak hak kaybı yaşamamak, gelecekte dava konusu olabilecek boşluklar bırakmamak ve sürecin hızlı ilerlemesini sağlamak için bir boşanma avukatından destek almak hayati önem taşır.

3. Hâkim protokolü reddedebilir mi? Evet. Hâkim, protokolü özellikle çocukların menfaatine aykırı bulursa veya tarafların iradelerinin özgür olmadığına kanaat getirirse, protokolde değişiklik yapılmasını isteyebilir veya davayı reddedebilir.

Sonuç olarak, anlaşmalı boşanma protokolü, evliliği sonlandırırken geleceğinizi güvence altına alan bir yol haritasıdır. Bu haritayı çizerken atacağınız her adım, kullanacağınız her kelime önemlidir. Bu nedenle süreci bir uzman rehberliğinde yürütmek, barışçıl bir ayrılığın ardından huzurlu bir başlangıç yapmanın en sağlam yoludur.