Bize ulaşın
Türkiye’deki bir yakınınız vefat ettiğinde geriye yalnızca malvarlığı değil, borç da kalabilir. Vergi ve SGK borçları, krediler, icra dosyaları — bunların tamamı mirasın açılmasıyla mirasçılara geçer. Yurt dışında yaşayan mirasçılar için işin en kritik yanı şudur: mirası reddetmek için kural olarak yalnızca üç ayınız vardır ve bu süre siz Almanya’da, Hollanda’da ya da başka bir ülkedeyken de işler.
Hukuki Bilgilendirme
Somut olaya göre hukuki değerlendirme almadan hareket etmemenizi tavsiye ederiz. Her dosyanın kendine özgü koşulları vardır; genel nitelikli bilgiler sizin olayınıza doğrudan uygulanamaz.
Hukuki Değerlendirme Talep EdinMirasın Reddi Nedir, Kim Reddedebilir?
Mirasın reddi (reddi miras), mirasçının Türk Medenî Kanunu m. 605 uyarınca mirasçılık sıfatını tüm sonuçlarıyla reddetmesidir. Ret, yasal ve atanmış mirasçılar tarafından yapılabilir; kısmen ret mümkün değildir — miras ya tüm aktif ve pasifiyle kabul edilir ya da tümüyle reddedilir.
Üç Aylık Süre Ne Zaman Başlar?
TMK m. 606 uyarınca ret süresi üç aydır. Yasal mirasçılar için süre kural olarak mirasçının, murisin ölümünü öğrendiği tarihte; mirasçı olduğunu daha sonra öğrendiğini ispat eden için ise bu öğrenme tarihinde başlar. Atanmış mirasçılarda süre, tasarrufun kendilerine resmen bildirilmesinden itibaren işler.
Yurt dışında yaşamak bu süreyi kendiliğinden uzatmaz. Süre hak düşürücüdür; kaçırılırsa miras kabul edilmiş sayılır. Vefatı geç öğrendiyseniz öğrenme tarihini belgelemek (tebligat, resmî yazışma, haberleşme kayıtları) büyük önem taşır. Önemli sebeplerin varlığı hâlinde sulh hâkiminden sürenin uzatılması veya yeni süre verilmesi TMK m. 615 kapsamında talep edilebilir.
Süre Geçtiyse: Hükmen Ret
Murisin ödemeden aczi ölüm tarihinde açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, TMK m. 605/2 uyarınca miras reddedilmiş sayılır (hükmen ret). Bu durumun tespiti için süreye bağlı olmaksızın dava açılabilir. Aleyhinize icra takibi başlatıldıysa buna karşı da itiraz mümkündür; örnek için reddi mirastan sonra açılan icra takibine itiraz dilekçesine bakabilirsiniz.
Yurt Dışından Adım Adım Ret Süreci
- Bulunduğunuz ülkedeki Türk konsolosluğundan randevu alın ve “mirasın reddi” özel yetkisini içeren bir vekâletname düzenletin. Ayrıntılar için konsoloslukta vekâletname rehberimizi inceleyin.
- Vekâletname ile Türkiye’deki vekiliniz, murisin son yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesine ret beyanını sunar. Örnek için mirasın reddi dilekçesine bakabilirsiniz.
- Ret beyanı mahkemenin özel kütüğüne tescil edilir ve talep hâlinde reddi gösteren belge verilir.
- Gerekiyorsa ret, sonra gelen mirasçılara bildirilir; reddin alt soy ve diğer mirasçılar üzerindeki etkisi birlikte planlanır.
Retten Sonra Ne Olur?
Reddeden mirasçının payı, miras açıldığında kendisi sağ değilmiş gibi diğer hak sahiplerine geçer; en yakın mirasçıların tamamı reddederse tereke iflas hükümlerine göre tasfiye edilir. Mirası reddeden, o miras nedeniyle veraset ve intikal vergisi beyannamesi vermekle yükümlü olmaz. Sürecin bütünü için yurt dışında yaşayanlar için miras rehberimize göz atabilirsiniz.
Sık Yapılan Üç Hata
- “Türkiye’ye gidince hallederim” ertelemesi: Üç aylık süre tatil planınızı beklemez.
- Tereke tespiti yapmadan ret: Aktifi pasifinden büyük bir mirası reddetmek telafisi güç kayıp doğurur; önce tapu, banka ve borç sorgusu yaptırın.
- Altsoyun unutulması: Ret, payın kimlere geçeceği sorusunu doğurur; çocuklar yönünden ayrıca değerlendirme gerekir.
Sık Sorulan Sorular
Türkiye’ye gelmeden mirası reddedebilir miyim?
Evet. Konsolosluktan düzenlenen ve mirasın reddine özel yetki içeren vekâletname ile ret beyanı, vekiliniz aracılığıyla sulh hukuk mahkemesine sunulabilir.
Üç aylık süreyi kaçırdım, hiç mi çarem yok?
Borca batıklık açıkça belliyse hükmen reddin tespiti süreye bağlı olmadan istenebilir; ayrıca önemli sebeplerle sürenin uzatılması TMK m. 615 kapsamında talep edilebilir. Somut durumun ivedilikle değerlendirilmesi gerekir.
Ret için Türkiye’de mahkeme masrafı ödenir mi?
Ret beyanı küçük bir harca tabidir; asıl maliyet kalemleri vekâletname ve tercüme-apostil giderleridir. Ret eden mirasçı veraset ve intikal vergisi ödemez.
Ben reddedersem borç çocuklarıma mı geçer?
Reddeden mirasçının payı altsoyuna geçebilir; bu nedenle ret kararı aile tablosunun bütünü üzerinden planlanmalı, gerekiyorsa altsoy için de süresi içinde ret yapılmalıdır.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunur. Somut durumunuz için hukuki değerlendirme alınız.
Konsolosluktan ret vekâletnamesi: belge ve yetki maddesi
Ret beyanı vekil aracılığıyla yapılacaksa, HMK m. 74 uyarınca vekâletnamede mirası reddetme yetkisinin açıkça yazılması gerekir; genel dava vekâletnamesi bu işlem için yeterli değildir. Konsoloslukta memura şu ifadeyi yazdırın:
Muris (adı soyadı yazılır) tarafından bırakılan mirası kayıtsız şartsız reddetmeye, sulh hukuk mahkemesine ret beyanında bulunmaya ve reddin özel kütüğe tesciline ilişkin her türlü işlemi yapmaya yetkilidir.
Üç aylık hak düşürücü süre (TMK m. 606) konsolosluk randevusunu beklemez; süre dolmadan beyanın mahkemeye ulaşması gerekir. Randevu ve belge ayrıntıları için şehir rehberleri: Berlin, Köln, Rotterdam; indirilebilir örnek için vekâletname örnekleri.