Yasal Faiz Oranı 2026: Dönemlere Göre Oranlar ve Örnek Hesaplama

Sözleşmede faiz oranı yazılmamış bir alacak için ne kadar faiz işleyeceğini hesaplamak istiyorsanız önce hangi tarihte hangi oranın geçerli olduğunu bilmeniz gerekir. Yasal faiz oranı 31 Temmuz 2026’dan itibaren yüzde 31. Bundan önce, 1 Haziran 2024’ten 30 Temmuz 2026’ya kadar yüzde 24 uygulanıyordu; ondan da önce uzun yıllar yüzde 9 idi. Oran, 7589 sayılı Kanun’la (12. Yargı Paketi) 3095 sayılı Kanun’un 1’inci maddesi değiştirilerek bir formüle bağlandı. Bu yazıda dönemlere göre oranları, hesabın nasıl yapıldığını ve rakamlarla bir örneği bulacaksınız.

Dönemlere göre yasal faiz oranları

Yeni metnin işleyişi şöyle: Sözleşmede faiz oranı belirlenmemişse yasal faiz, Merkez Bankası’nın kısa vadeli avans işlemlerinde uyguladığı reeskont faiz oranının yüzde 80’i olarak alınıyor. Referans, bir önceki yılın 31 Aralık günündeki orandır. Haziran sonunda (30 Haziran) bu oran 31 Aralık’taki orandan beş puan veya daha fazla farklıysa, yılın ikinci yarısında 30 Haziran’daki oranın yüzde 80’i uygulanıyor. Kısacası oran artık kanun değişikliği veya Cumhurbaşkanı kararı beklemeden yılda en fazla iki kez güncellenebilen bir yapıya kavuştu.

Yasal faiz, temerrüt faizi ve avans faizi aynı şey değil

• Yasal faiz: Sözleşmede oran yazılmamışsa ve kanun başka bir oran öngörmüyorsa uygulanan orandır. Yukarıdaki tablo bu orana ilişkindir.
• Temerrüt (gecikme) faizi: Borçlu ödemeyi geciktirdiğinde işleyen faizdir. Sözleşmede ayrı bir oran yoksa yasal faiz uygulanır; sözleşmede daha yüksek bir oran yazıyorsa o oran geçerlidir.
• Ticari (avans) faiz: İki tarafın da tacir olduğu ve ticari işletmeyle ilgili uyuşmazlıklarda talep edilebilir. Oranı Merkez Bankası belirler ve yasal faizden farklıdır. Bu faizi hesaplayabilmek için o dönemin avans oranını bilmek gerekir.

Hangi faizi isteyeceğinizi alacağın niteliği belirler. Kira alacağı, tüketici alacağı, fatura alacağı, haksız fiil tazminatı için aynı oranı varsaymak hata olur. İcra takibinde veya dava dilekçesinde “işlemiş ve işleyecek faiz” talep edilirken faizin türünü doğru yazmak, sonradan alacağın bir kısmının reddedilmesini önler.

Hesap nasıl yapılır?

Yasal faiz basit faizdir: faiz, kural olarak anaparaya işletilir; biriken faize ayrıca faiz işletilmez. Yıl 365 gün kabul edilir ve formül şöyledir:

Faiz = Anapara × Yıllık oran × Gün sayısı ÷ 365

Oran dönem içinde değiştiyse hesap, oranların geçerli olduğu dönemlere bölünerek yapılır; her dönemin faizi ayrı hesaplanıp toplanır. Mahkeme ve icra dairelerinin uygulaması da bu yöndedir.

Örnek: 100.000 TL’lik bir alacak

Temerrüt tarihi 1 Haziran 2025 olan 100.000 TL’lik bir alacağa 1 Kasım 2026’ya kadar yasal faiz hesaplayalım. Bu aralıkta oran değişiyor, bu yüzden iki dönem var:

Anapara ve faiz birlikte 135.843,84 TL eder. Aynı alacağa baştan sona yüzde 31 uygulansaydı 40.000 TL’nin üzerinde faiz çıkardı. Dönem bölmeyi atlamak bu yüzden yüz binlerce liralık alacaklarda anlamlı fark yaratır.

Kendi tutarınız ve tarihlerinizle denemek için faiz hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz. Araç yasal faizi yukarıdaki oranlara göre dönemlere bölerek hesaplar; ticari avans veya sözleşmeyle belirlenmiş bir oran söz konusuysa o oranı kendiniz girmeniz gerekir.

Uygulamada sık yapılan hatalar

• Faiz başlangıcını yanlış almak. Faiz çoğu zaman alacağın muaccel olduğu veya borçlunun temerrüde düştüğü tarihten işler. Süreli bir borçta vade günü, süresiz bir borçta ihtarın tebliği tarihi esas alınır. Haksız fiil tazminatında ise olayın gerçekleştiği gün başlangıç olabilir.
• Güncel oranı geçmişe uygulamak. Yüzde 31, 31 Temmuz 2026’dan sonraki günler için geçerlidir; öncesindeki günler için o dönemin oranı kullanılır.
• Faize faiz işletmek. Kural olarak faiz üzerine yeniden faiz yürütülemez; hesaplarda faizin, anapara gibi bir sonraki dönemin tabanına eklenmemesi gerekir.
• Ödemeleri düşmemek. Borçlu kısmi ödeme yaptıysa, ödeme tarihinden sonra faiz kalan anapara üzerinden hesaplanır; ödemenin önce masraf ve faize mi, anaparaya mı mahsup edileceği ayrıca değerlendirilmelidir.

Alacağınızla ilgili adım atmadan önce

Faiz, alacak davasının veya icra takibinin küçük bir kalemi gibi görünse de süre uzadıkça asıl alacağa yaklaşabilir. Bu nedenle hangi oranın, hangi tarihten itibaren talep edileceği başlangıçta doğru belirlenmelidir. Yeni yargı paketindeki diğer değişikliklerin neler olduğuna 12. Yargı Paketi yazımızdan bakabilir, dosyanıza ilişkin soru işaretleri için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Kaynaklar

• 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun m. 1, m. 2
• 7589 sayılı Kanun m. 10, Resmî Gazete, 31.07.2026, sayı 33326
• T.C. Merkez Bankası reeskont ve avans faiz oranları duyuruları

Bu yazı genel bilgilendirme niteliğindedir; somut bir alacak için hukuki destek alınması önerilir.